Жинақтық сан есім жасаушы аффикс -ау, -еу. бұл аффикс бірден жетіге дейінгі бірлік сан есімдерден жинақтық сан есім жасайды. ол сандық ұғымды мүлдем өзгертпейді, бірақ есептік санға жинақтау мәнін қосып, оның мәнін абстракцияландырып, заттьтқ ұғым да қосады. мысалы: біреу де болса жетеді. бес жыл өткен сол тойға енді өкініп жатыр екеуі. үшеуі оңаша отыр. ішінен мықты үшеуін таңдап алып, шұңқырға сал. әлсіздеу біреуін үш көлікпен ауылға қайыр. екеуі тракторға қалсын. олар төртеу-ақ. жетеудің кемтігін жаба ала ма? (ғ. мұстафин). қазіргі түркі тілдерінің көбінде жинақгық сан есім-нің -ау, -еу, -у дыбыстық варианты қолданылады. мысалға татар, башқұрт, қарақалпақ тілдерін келгіруге болады. сонымен бірге басқа түркі тілдершде ол қосымшаның -ав, -ов, -ев, -гу, -игу, -оо, -өө сияқты т. б. дыбыстық варианттары да кездеседі. бірақ қандай дыбыстық вариангта қолданылмасын, олардың түп негізі бір.жинақтық сан есім де — көне туркі тілінен келе жатқан сан есімнін, семантикалық тобы.
VolkovaMaslova
01.03.2020
Земля́ — третья от солнца планета. пятая по размеру среди всех планет солнечной системы. она является также крупнейшей по диаметру, массе и плотности среди планет земной группы. иногда упоминается как мир, голубая планета[17][18][19], иногда терра (от лат. terra). единственное известное человеку на данный момент тело солнечной системы в частности и вселенной вообще, населённое живыми организмами. научные данные указывают на то, что земля образовалась из солнечной туманности около 4,54 миллиарда лет назад[20] и вскоре после этого приобрела свой единственный естественный спутник — луну. предположительно жизнь появилась на земле примерно 3,9 млрд лет назад, то есть в течение первого миллиарда после её возникновения. с тех пор биосфера земли значительно изменила атмосферу и прочие абиотические факторы, обусловив количественный рост аэробных организмов, а также формирование озонового слоя, который вместе с магнитным полем земли ослабляет вредную для жизни солнечную радиацию[21], тем самым сохраняя условия существования жизни на земле. радиация, обусловленная самой земной корой, со времён её образования значительно снизилась постепенному распаду радионуклидов в ней. кора земли разделена на несколько сегментов, или тектонических плит, которые движутся по поверхности со скоростями порядка нескольких сантиметров в год. изучением состава, строения и закономерностей развития земли занимается наука геология. жер — үшінші күн планета. бесінші көлемі барлық күн жүйесі планеталарының. ол сондай-ақ ірі диаметрі, массасы және тығыздығы арасында планета жер. кейде айтылатын әлемі, көк әлемі[17][18][19], кейде терра (лат. terra). жалғыз ға белгілі, қазіргі уақытта дене күн жүйесін, атап айтқанда, және әлемнің жалпы, населенное тірі организмдермен. ғылыми деректер көрсетеді, бұл жер болды: бірі-күн аймағында да болатыны анықталды шамамен 4,54 млрд жыл бұрын[20] және көп ұзамай алды, өзінің жалғыз табиғи серігі — айды. болжам өмір пайда жер бетінде шамамен 3,9 миллиард жыл бұрын, яғни үш миллиард кейін пайда болған. содан бері биосфера жердің едәуір өзгертті атмосфераға және басқа да абиотикалық факторлар, обусловив сандық өсуі аэробты организмдер, сондай-ақ қалыптастыру озон қабатын бірге магнетитті жер әлсіретеді вредную өмір сүру үшін күн радиациясы[21], осылайша сақтай отырып, өмір сүру жағдайы өмір. радиация, ол ең жер қыртысы, заманынан, оны едәуір төмендеді арқасында біртіндеп ыдырауға радионуклидтердің онда. қабығы жер бөлінген бірнеше сегменттері, немесе тектоникалық плиталар, движутся по бетінің қпен шамамен бірнеше сантиметр. зерттеумен құрамының, құрылымының және заңдылықтары жер айналысады ғылым геологиянын