Шаленко
?>

Кімдер алғаны туралы семантикалық қартаны толтыр. түсіндіріп айт​

Казахский язык

Ответы

pucha5261
Түс./сон/   --мен бүгін  жақсы түс көрдім.- түс /цвет/--көк түс бірліктің белгісі. түс /полдень./--түс мезгілі болды, біз тамақ іштік., жүз / сто/ --менде жүз теңге бар. жүз /облик, лицо/--суретте әдемі жүз бейнеленген. жүз /одно из казахских племен/ --батырлық жүз   жеңді. ат /лошадь /. қорада күрең ат тұр. ат /стреляй/ арман,  қасқырды ат, қашып кетеді. ат / имя/ менің атым айжан. күн /солнце/.күн шықты, әдемі көбелектер ұшып жүр. күн ара /через день/ мен гүлдерге   күн ара су құямын. көз   /глаз / майраның көздері әдемі.  көз /ушко иголки/. мен  жіппен  иненің көзін сабақтадым. көз /источник родника /. бұлақ көрсең -көзін аш -деген мақал бар.
tatianaesipenko
1. -қан, -кен, -ған, -ген жұрнақтары арқылы өткен шақ есімше жасалады: ал-ған, көр-ген, берме-ген, айт-қан, көрсет-кен, жүргіз-ген т. б. сөздің соңғы дыбысы дауысты, не үнді, не ұяң болса, жуан буыннан кейін -ған жіңішке буыннан кейін -ген жалғанады. қатаң дыбысқа біткен сөзге жуан буыннан кейін -қан, жіңішке буыннан кейін -кен жалғанады. 2. -ар, -ер, -р және болымсыз етістіктен кейін -с жұрнақтары арқылы болжалды келер шақ есімше жасалады: бар-ар, көр-ер, айт-ар, сөйле-р, жургіз-ер, берме-с, көрме-с, айтпа-с т. б. дауыссыз дыбысқа біткен сөзге жуан буыннан кейін -ар, жіңішке буыннан кейін -ер жалғанады да, дауысты дыбысқа біткен сөзге -р, болымсыз тұлғасынан кейін -с жалғанады. 3. -мак,, -мек, -бақ, -бек, -пақ, -пек жұрнақтары арқылы мақсатты келер шақ есімше жасалады: бар-мақ, кел-мек, қара-мақ, сен-бек, жаз-бақ, кет-пек, жарат-пақ т. б. сөздің соңғы дыбысы дауысты не ауыз жолды үнді (л, р, у, й) болса, жуан буыннан кейін -мақ, жіңішке буыннан кейін -мек жалғанады. сөздің соңгы дыбысы мұрын жолды үңді (м, н, ң) немесе ұяң болса, жуан буыннан кейін -бақ, жіңішке буыннан кейін -бек жалғанады. қатаң дыбысқа біткен сөзге жуан буыннан кейін -пақ, жіңішке буыннан кейін -пек жалғанады. ескерту: бұл жұрнак етістіктің болымсыз тұлғасына жалғанбайды. 4. -атын, -етін, -йтін, -йтын жұрнақтары арқылы өткен шак есімше жасалады: бар-атын, кел-етін, қара-йтын, сөйле-йтін т. б. дауыссыз дыбысқа біткен сөзге жуан буыннан кейін -йтын, жіңішке буыннан кейін -йтін жалғанады. бұл жұрнақ — кұранды қосымша, -тын, -тін, бөлегі тұрған деген көмекші етістік болған да, ол — -а, -ө, -й тұлғалы көсемшемен тіркесіп қолданып, бара-бара косымшаға айналып кеткен: бар-атын деген сөз, о баста бара тұрған болған да, кейін баратұғын болып, одан баратын болып қалыптасып кеткен. есімше тұлғаларына емес, жоқ сөздері тіркесіп, болымсыздык мағына беріледі: барған емес, барар емес, бармақ емес, жоқ сөзі -ған, -ген, -қан, -кен тұлғалы есімшемен ғана тіркеседі: барған жок. 

Ответить на вопрос

Поделитесь своими знаниями, ответьте на вопрос:

Кімдер алғаны туралы семантикалық қартаны толтыр. түсіндіріп айт​
Ваше имя (никнейм)*
Email*
Комментарий*