Лы отан соғысы" составить диалог

Домбыра көне аспап және ол қазақпен кіндіктес ұлыстардың бәріне ортақ мүлік, себебі домбыраның жасы қазақ хандығынан үш мың жылдай үлкен, дәуірлей тексергенде аспап аттары әртүрлі диалект салдарынан өзгеріске ұшырағанымен түбі бір екені айдан анық білініп тұрады. толғамды мәселелердің сырына үңілместен бұрын, әуелі аспап жайына түсіндірме бере кетейік.  қазақтың домбырасы түркі-монғол (арғы атасы – ғұн) мәдениетінің меншігі, тамыры тарихқа терең жайылған, байырғы аспап. с.өтеғалиева орталық азиядағы танбуртекті аспаптарды үш  топ қа бөледі: сібір-алтайлық, ортаазиялық, таяушығыстық (хордофоны средней азии. алматы-2006. 39-бет). осы тұжырыммен қарасақ біздің шертпелі аспаптарымызды да шартты түрде үшке бөлуге болады. формасы мен дауыс бояу жағынан айырмашылықтары бар аспаптың бұрыннан келе жатқан белгілі үш түрі бар, әрбір өлкенің күй өнері әртүрлі орындаушылық мектеп құрап отырғанына сәйкес аспаптарының да тұрқы (формасы) жағынан өзгешелігі бар. арқа, жетісу, қаратау өңірлерінде кең тараған домбыраның тұрқы қысқа, мойыны жуантық, шанағы бұрышталып шабылады

ертеден тағылымы мол қазақ халқымыз " жастан" деп рухани құндылықтарымызды тәрбиелеудің игілігіне жұмсаған. жас шыбықты жастайынан халық ауыз әдебиетімен суарып, ел үшін ерен еңбек сіңірген тұлғаларды үлгі етіп, ұлтжандылыққа тәрбиелеген.сонымен қоса отбасындағы қағида - әке-ана құрметі, үлкенді құрметтеу, кішіні ізеттеу. тәрбиесі бесіктен деп ұғынған отбасы әр ң тәрбиесін, түздегі қылығын қадағалап отырған. өйткені, тәрбиелі - тағалы атпен тең деген. ата- анаға деген сыйластықтың негізінде көкейінде " үлкенді сен сыйласаң, кіші сені сыйлайды,кіші сені сыйласа, кісі сені сыйлайды" деген халық даналығы қалыптасқан.

жастар біздің қоғамның негізгі тірегі. " болашағыңды білгің келсе, бүгініңе қара" демекші, әр қоғам елдің болашағына алаңдайды.сол сияқты, біздің қоғамда орын алып жатқан келеңсіз мәселелер бар. соның бірін қозғасақ, жастардың қоғамдық көліктердегі әрекеті.  аяқ - қолы ғадай жастардың қоғамдық көліктерде құлақтарыңа құлаққап тағып алып, көрсе де көрмегенсіп отыра беретіндерін көзіміз көріп жүр. керісінше жасы үлкен ға орын беріп, "рақмет, көп жаса" деген бір ауыз жылы лебізің естігенге не жетсін?   өйткені    «қартайған шағыңда өзіңді басқалар құрметтеу үшін жас кезіннен қауқары қайтып, сақал – шашы ағарған кісіге ізет қыл» дейді.    бауыржан момышұлы атамыз " қарт - ұзақ сапар шегіп, тоналып қалған жолаушы сияқты " деген қарияларымызға сый- құрметімізді аямайық, әр сөзінен ғибрат ала білейік. кәріліктен ешкім құтыла алмаған. бірақ кәріліктің өзінің сәні – мәні бар.  ұлықпан хакім мың жасаған дейді, ешкім мың жасамайды, тек өсіп-өнген, тәрбиелі ұрпағымен мың жасайды.    «үлкенге - құрмет, кішіге – ізет» екенін есімізден шығармаған жөн болар.