5.М.Жұмабаевтың "Мен жастарғасенемін"өлеңінен 4 шумақ жаз

Арыстандай айбатты

Жолбарыстай қайратты

Қыранды күшті қанатты

Мен жастарға сенемін

Қорқынышты әрі батыл арыстандарда,

Ерлердің қаны бар жолбарыстарға

Қанатты бүркіттерде -

Мен сенемін, мен жасқа сенемін!

33 минуты назад Мақал - мәтелдерМақал - мәтелдер - әр халықтың өз даму тарихында басынан кешкен алуан түрлі оқиғалары, өзі аңғарған табиғат құбылыстары, қоғам мүшелерінің өзара қарым-қатысы, мінез-құлқы, психологиясы жөніндегі жасаған қорытынды, тұжырымдарының түйіні, өмір тәжірибесінен жинақталған философиялық ойлардың ұтқыр да ұтымды, жатық та көркем көрінісі, фразеологиялық оралымдардың еңделіп, сырланып, әбден қалыпқа түскен тұрақты түрлері. Ол бір ғана емес ертеден бері қалыптасқан ой дәлдігімен, мазмұнының тереңдігімен ерекшеленетін ауыз әдебиетінің бір түрі.Ол айналадағы сыры мол дүние туралы білімнің сұрыпталған жиынтығы, халықтың өзінше шағын ауызша энциклопедиясы ғана емес, ұстаздық, тәлімгерлік роль де атқарады, адам бойындағы барлық жақсылықты асқақтатып, жамандықты жерлеп,бала тәрбиесінде ерекше орын алатын халық даналығы.Мұндағы ақыл-кеңестер қысқа да нұсқа, әрі тұжырымды болды.. Халық даналығы ата-анаға ұрпақ тәрбиесі жөнінде өзінен бұрынғылардың моральдық-психологиялық, медециналық-гигиеналық, өнер-сайыскерлік ой-пікірлерін де шоғырландырып, бүкіл халықтың тәлімдік тәжірибесін мирасқа қалдырып отырды. Көшпеліліердің сонау ерте дәуірінен-ақ бұларды көп біліп әрі оны ақылмен байыптай алатын адамды ерекше қастерлеуі тегін емес. Ондай адам ата-баба даналығының көзіндей саналатын. Мақал-мәтелдер белгілі бір шешіммен істің дұрыстығын анықтайтын логикалық қызметтің эталоны тәрізді адамның ой-әрекеттерінде маңызды роль атқарып отырады.

1. Бұрынғы өткен шақта түрған сөзді көрсетіңіз.

A) Танысқан екен

2. Етістіктің мақсатты келер шақ түрін көрсетіңіз.

D) Ызаландырмақ

3. Етістіктің нақ осы шақ түрін көрсетіңіз.

B) Бара жатыр

4. Етістіктің болжалды келер шақ түрін табыңыз.

C) Сөйлер

5. Етістіктің жедел өткен шағын көрсетіңіз.

E) Жеткізді

6. Күрделі нақ осы шақ тұлғасындағы етістікті табыңыз.

E) Біз оқып отырған жоқпыз

7. Қалау райлы етістікті табыңыз.

C) Айтқысы келген

8. Бұйрық райлы етістікті табыңыз.

D) Бара салайық

9. Қалау райлы етістікті табыңыз.

B) Алса игі еді

10. Бұйрық райдың 3-ші жағын табыңыз.

D) Жетсін

11. Шартты райлы етістікті табыңыз.

E) Бір көрсем, арманым болмас еді

12. Етістіктің ашық рай түрінде түрған сөзді табыңыз.

A) Өнер шашпақ

13. Бұрынғы өткен шақтың жұрнағын табыңыз.

D) -ған

14. Ауыспалы өткен шақ тұлғасындағы сөзді табыңыз.

B) Қадірлейтін

15. Осы шақтағы етістікті табыңыз.

E) Көптеген жаңа бұйымдар өндірілуде

16. Үстеу дегеніміз не?

D) Қимылдың мезгілін, белгісін, себебін мақсатын білдіреді

17. Күрделі үстеуді көрсетіңіз.

A) Бүгін келдім

18. Шылау түрлерін ажыратыныз: және, үшін, ғана.

C) Жалғаулық, септеулік, демеулік

19. «Сайын, қарай,соң, қабат» шылаулары қандай шылау тобына жататынын анықтаныз.

E) Септеулік

20. Еліктеуіш сөзді табыңыз

B) Гүр-гүр